Op 17 augustus 2001 is het precies 65 jaar geleden dat Soekarno en Hatta de Indonesische Onafhankelijkheid uitroepen; twee dagen na de Japanse capitulatie op 15 augustus 1945. Een gewelddadige strijd om de macht volgt. Uiteindelijk vier jaar later, op 27 december 1949, tekent de Nederlandse regering de officiële akte van Onafhankelijkheid. 

Het accepteren van de datum 17 augustus 1945 is nog steeds een heikel punt in het postkoloniale debat in Nederland. In 2009 roept een collectief schrijvers, academici en juristen de Nederlandse regering op om de Indonesische dag van Onafhankelijkheid 17 augustus 1945 te erkennen. Het jaar 1949, toen de Nederlandse regering juridisch gezien afstand deed van de kolonie, wordt ondergeschikt aan het jaar 1945; het jaar waarin velen emotioneel afstand moesten nemen van Nederlands-Indië, maar ook het jaar waarin anderen de geboorte van Indonesië mochten vieren.

Nu, 65 jaar later, op het Aziatisch Film Festival CinemAsia vieren we deze Onafhankelijkheid met een uitgebreide focus op de Indonesische cinema. Met zo’n bijna een miljoen Nederlanders met enige Indische afkomst en meer nog met enige affiniteit met Nederlands-Indië, het resultaat van meer dan 300 jaar betrekkingen tussen Nederland en Indonesië, mag ook de diaspora cinema niet ontbreken. CinemAsia is het enige terugkerende festival in Nederland waarin een deel van de selectie is weggelegd voor diaspora cinema. Indrukken van het leven tussen twee culturen, met gevoelens van ‘anders’ zijn, ergens wel of niet bijhoren, maar ook het beste van beide werelden mogen ervaren in termen van gewoonten en gebruiken.

Zo'n 18 tal films maken deel uit van de Indonesische selectie, waarvan 3 tot de diaspora cinema behoren. Onderdeel van het programma zijn recente films zoals SANG PEMIMPI (THE DREAMER) maar ook werken uit het filmarchief zoals PAGAR KAWAT BERDURI (BARBED WIRE FENCE). Een discussie over "Indonesische Cinema - verleden, heden, toekomst", maakt ook deel uit van het Indonesië-Focus programma. De discussieleider Lisabona Rahman heeft een kort artikel hieraan gewijd, dat te vinden is in ons programmaboekje. Hieronder treft u enkele hoogtepunten en speciale evenementen uit ons Indonesië focusprogramma. Voor een overzicht van alle Indonesische films verwijs ik u graag naar het filmoverzicht.

Dewi Vrenegoor
Coördinator Indonesië-Focus Programma

Terugblik op de Indonesische cinema
Food & Family themadag
Première SANG PEMIMPI
Pencak Silat themadag
Overige films

Terugblik op de Indonesische cinema in het Filmmuseum/EYE Film Institute
Films

Ada Apa Dengan Cinta (What's Up with Love?)
Regie: Rudy Soedjarwo (Indonesië 2002, 112 min)

Een van de meest geliefde tiener romance klassieker uit Indonesië kan bekeken worden op een herstelde 35mm print. Cinta is een populaire tiener met rijke ouders en loyale vrienden. Bovendien is de populairste jongen van de school verliefd op haar. Elk jaar wint Cinta de poëzie wedstrijd op school en ook dit jaar verwacht ze te winnen. Tot haar verbazing gaat de prijs echter naar Rangga, de meest nietszeggende jongen van de school. Rangga’s leven is bijna het tegenovergestelde van dat van Cinta. Toch ontstaat er een geheime vriendschap en zelfs romance tussen de twee. Wat zal er gebeuren als dit aan het licht komt?

ADA APA DENGAN CINTA is onderdeel van het Terugblik op de Indonesische cinema programma in het Filmmuseum/EYE Film Institute op 26 mei. Scenarioschrijver Riri Riza zal aanwezig zijn om de film in te leiden.
Aanvang: 22:00 uur
Meer informatie: www.filmmuseum.nl


Raden Ajeng Kartini
Regie: Sjuman Djaya (Indonesië 1984, 165 min)
Raden ajeng Kartini is een filmbiografie van de Javaanse Raden Ajeng Kartini, een onderwijzeres en vroege feministe. Tegen het eind van de negentiende eeuw nam Kartini het initiatief om scholen voor vrouwen op te zetten in Centraal Java. De film behandelt haar publieke en persoonlijke leven, aan de hand van de brieven die zij schreef en memoires van vrienden en kennissen. Deze brieven zijn van grote invloed geweest op het ontstaan van de vrouwenbeweging in Indonesië.

Speeldata:
26 mei        12:00 uur    Filmmuseum/EYE Film Institute    



November 1828
Regie: Teguh Karya (Indonesië 1979, 140 min)
Een unieke gelegenheid om deze klassieker van regisseur Teguh Karya te zien. November 1828 speelt zich af tijdens de Javaanse oorlog (1825-1930). De oorlog ontstond door onenigheid binnen het hof van Yogyakarta. Ook was het een reactie van de Javanen op de manier waarop de Nederlandse overheersers hun belastinggelden verzamelen. Deze oorlog wordt door historici gezien als een van de belangrijkste Indonesische pogingen om zich tegen het Nederlandse koloniale regime te verzetten. In de film volgen we de strubbelingen van ‘gewone’ Javanen en de tegenstellingen tussen verschillende bevolkingslagen en culturen.

Speeldata:
26 mei        19:00 uur    Filmmuseum/EYE Film Institute


Pagar Kawat Berduri (Barbed Wire)
Regie: Asrul Sani (Indonesië 1961, 123 min)
CinemAsia presenteert voor het allereerst in Nederland een zeldzame 35mm film uit het Indonesische Filmarchief, Kineforum Indonesia: Pagar Kawat Berduri. Deze klassieke film vertelt het verhaal van jonge Indonesische verzetslieden die zich afzetten tegen het koloniale regime. Echter, een van hun medestanders speelt dubbelspel, maar wie? De film was erg controversieel door de humane verbeelding van Nederlandse soldaten, wat uniek was in deze tijd.

Speeldata:
26 mei        15:15 uur    Filmmuseum/EYE Film Institute

FORUM: INDONESIAN CINEMA: PAST , PRESENT, FUTURE
26 mei @ 17:30 uur
Filmmuseum/EYE Film Institute, Vondelpark 3, Amsterdam
Moderator: Lisabona Rahman (Kineforum, Indonesië)
Gasten: Mouly Surya (regisseur FIKSI), Marc ter Brugge (HIVOS), Riri Reza (regisseur LASKAR PELANGI) & Mira Lesmana (Miles Film Indonesia).

Onderwerpen die in dit panel aan bod zullen komen zijn de Indonesische filmcultuur (receptie en conservatie van heden, verleden en toekomst in film), re-defining national identity in film, verschuivingen in thema’s en genres, en de positie van filmmakers in relatie tot de huidige censuurwetgevingen.

Food & Family themadag
Op 30 mei staat CinemAsia in het thema van food & family. Proef Azië bij een van de standjes op onze bazaar, picknick met je familie in onze Oosterse lounge tuin en ga naar de special vertoning van de film Ver van Familie. Regisseuse Marion Bloem maakte speciaal voor CinemAsia een nieuwe versie van deze film, ontdek hier het resultaat! Met na de film een muzikaal optreden van Terence Schreurs (Barbie) en een Q&A met Marion Bloem, waarin zij door Edy Seriese geïnterviewd wordt over de rol van eten en familie in haar films.



Ver van Familie
regie: Marion bloem (nederland 2010, 116 min)
Een vernieuwende film over verschillende generaties van een Indische familie. In 2008 bracht Marion Bloem de verfilming van haar gelijknamige boek al uit in de  Nederlandse bioscopen. Echter, speciaal voor deze vertoning werkte zij in korte tijd aan een nieuwe, kortere, versie. Na de dood van haar stiefmoeder verlaat Barbie Köning (Terence Schreurs) Amerika om haar oma in Nederland op te zoeken. Haar oma ligt echter op sterven en de Indische familie van Barbie in Nederland lijkt niet te wachten op haar onverwachte familiebezoek. Ze doet er alles aan om Barbie uit te buurt te houden van haar oma, maar waarom?

Speeldata:
30 mei        13:30 uur    Bioscoop het Ketelhuis        

Première Sang Pemimpi (The Dreamer)
Op 30 mei zullen wij het festival sluiten met de feestelijke première van SANG PEMIMPI. Deze film is het vervolg op de meest succesvolle Indonesische film ooit, LASKAR PELANGI. Tijdens het Far East Film Festival in het Italiaanse Udine (begin mei) werd SANG PEMIMPI de nummer 3 bij de publieksfavorieten. De regie van SANG PEMIMPI is in handen van Riri Riza, die in de jaren ’90 een nieuwe impuls aan de Indonesische filmindustrie wist te geven. Hij heeft vele succestitels op zijn naam staan, uitgebracht door zijn productiemaatschappij Miles Film, waar hij samen met Mira Lesmana voor verantwoordelijk is. Riri Riza en Mira Lesmana zijn tijdens deze première aanwezig voor een Q&A, daarnaast overhandigen wij Riri Riza de CinemAsia lifetime achievement award voor zijn inspanningen voor de Indonesische filmindustrie.

Sang Pemimpi (The Dreamer)
Regie: Riri Riza (Indonesië 2009, 122 min)
Sang Pemimpi is het vervolg op de succesfilm Laskar Pelangi (The Rainbow Troops). De film volgt wederom Ikal en zijn avonturen in Laskar Pelangi. Hij heeft een nieuwe ‘troop’ gevonden, die hem helpt bij het verwezenlijken van zijn droom: een studie in Parijs. Sang Pemimpi gaat niet alleen over vriendschap en het najagen van dromen, maar geeft ook een realistisch beeld van het hedendaagse Indonesië.
Speeldata
30 mei        19:30 uur    Bioscoop het Ketelhuis        Alleen op reservering


Pencak silat thema dag

29 Mei 2010
Westerpark, Amsterdam
Bioscoop het Ketelhuis,  Amsterdam

Pencak Silat is de verzamelnaam voor Indonesische verdedigingskunsten, met meer dan 150 verschillende stijlen, ontwikkeld in verschillende regio’s. Pencak Silat is ontstaan uit het imiteren van de bewegingen van dieren, deze technieken ontwikkelden over tijd. De naam pencak silat is opgebouwd uit het woord pencak en silat. Pencak connoteert sierlijke bewegingen die getuigen van lichaamsbeheersing. Silat staat voor verdediging en tegenaanval. Het gebruik van werktuigen en wapens mag bij pencak silat niet ontbreken.
In de eerste film The Tiger from Tjampa (1953) zien we een pencak silat stijl die specifiek is voor de Minangkabau regio op West-Sumatra. The Tiger from Tjampa is niet alleen een vechtfilm, de film laat ook de filosofische kant van pencak silat zien en de relaties met het Islamitische geloof. De tweede film in het programma, Merantau (2009) gaat vooral uit van silat en neigt stilistisch meer naar kung- fu, zoals we dit kennen uit de Hong Kong cinema, en wordt daarmee de eerste Indonesische martial arts film. De film HARIMAU TJAMPA zal worden ingeleid door Lisabona Rahman curator en projectleider van Kineforum Indonesië. Om het programma compleet te maken zal er een pencak silat demonstratie worden gegeven door Pencak Silat Cingkrik Raga Adi Guna uit Juliandorp en Amsterdam.

N.B. Nog niet genoeg pencak silat gezien? Ook in de film Ver van Familie (2008) zien we deze verdedigingskunst terug, dus kom ook 30 mei naar het Ketelhuis!

Programma
14:00 Pencak silat demonstratie PENCAK SILAT CINGRIK RAGA ADI GUNA
15:00 The Tiger from Tjampa
17:00 Pencak Silat demonstratie PENCAK SILAT CINGRIK RAGA ADI GUNA
21:00 Merantau

Overige films

9808
9808 is de verzamelnaam voor elf shorts die gemaakt zijn door een nieuwe generatie creatieve Indonesische filmmakers, muzikanten en artiesten, ter gelegenheid van tien jaar Reformasi (1998-2008). Het project 9808 is opgezet om de dialoog te stimuleren over de maatschappelijke erfenis van Soeharto. De korte films behandelen dit onderwerp aan de hand van uiteenlopende persoonlijke verhalen. 9808 was in 2008 de winnaar van de Jury Award op het International Film Festival in Rotterdam.

9808 is op 30 mei te zien op de Tong Tong Fair in Den Haag.
Aanvang: 17:15 uur

Meer informatie: www.tongtongfestival.nl

Laskar Pelangi (The Rainbow Troops)
Regie: Riri Riza (Indonesië 2008, 124 min)
Een van de meest geliefde Indonesische films van de afgelopen jaren. Na jaren afwezigheid keert Ikal terug naar zijn geboorteplaats, Belitong, één van Sumatra’s eilanden. Hij denkt terug aan zijn eerste schooldag. In een flashback zien we twee leraren, Muslimah en Harfan, gespannen afwachten of er wel genoeg inschrijvingen zullen zijn voor hun Islamitische basisschool, die met sluiting wordt bedreigd. Maar de school haalt de nodige tien inschrijvingen. Veelal arme arbeiderskinderen, waaronder Ikal. Tegen de achtergrond van wat ooit Indonesië’s rijkste eiland was, vertelt regisseur Riri Riza een verhaal over de kracht van vriendschap. The Rainbow Troops is een verfilming van het literaire werk van Andrea Hirata uit 2004.

LASKAR PELANGI is op 23 mei te zien op de Tong Tong Fair in Den Haag.
Aanvang: 19:30 uur

Meer informatie: www.tongtongfestival.nl



Tales from Jakarta
Regie: divers (Indonesië 2008)
Tales from Jakarta is een compilatie van vijf korte films die het resultaat zijn van de ‘Documentary Cinema Workshop’ (2008/2009). Dit project is een initiatief van het Goethe Instituut, de Jakarta Arts School Council, de Ford Foundation en de Friedrich Naumann Foundation. De korte films gunnen de kijker een blik in het leven van verschillende inwoners van Jakarta die tot de onderste laag van de samenleving behoren.

De shorts BOT…PARABOT… en BABI APA AYAM? Zullen vertoond worden als voorfilms in het Terugblik programma op 26 mei in het Filmmuseum/EYE Film Institute
BOT…PARABOT... 26 mei        15:15 uur    Filmmuseum/Eye Film Institute       
BABI APA AYAM?  26 mei        19:00 uur    Filmmuseum/Eye Film Institute